อินทรียวัตถุที่มีไนโตรเจนสูง
มีปริมาณธาตุไนโตรเจนในสัดส่วนที่สูงกว่าอินทรียวัตถุทั่วไป
อินทรียวัตถุที่มีไนโตรเจนสูง คือ สารประกอบอินทรีย์ที่ได้จากการย่อยสลายของซากพืช ซากสัตว์ และจุลินทรีย์ ซึ่งมีปริมาณธาตุไนโตรเจนในสัดส่วนที่สูงกว่าอินทรียวัตถุทั่วไป ไนโตรเจนเป็นธาตุอาหารหลักที่สำคัญอย่างยิ่งต่อการเจริญเติบโตของพืช โดยเฉพาะในส่วนของใบและลำต้น
1. ปุ๋ยพืชสด:
ชนิด: พืชตระกูลถั่ว (Legumes) และพืชอื่นๆ ที่มีปริมาณไนโตรเจนสูง
วัตถุดิบ:
พืชตระกูลถั่ว:
ถั่วเขียว: เจริญเติบโตเร็ว เหมาะสำหรับไถกลบในช่วงสั้นๆ
ถั่วเหลือง: มีปริมาณไนโตรเจนสูง แต่ใช้เวลาในการเจริญเติบโตนานกว่าถั่วเขียว
ปอเทือง: โตเร็ว ทนแล้ง ให้ปริมาณอินทรียวัตถุและไนโตรเจนสูง
โสน: มีหลายชนิด เช่น โสนอัฟริกัน โสนหางไก่ เจริญเติบโตเร็วในสภาพดินชื้นแฉะ
ถั่วพร้า: ทนทาน ปรับตัวได้ดีในดินหลายชนิด
พืชอื่นๆ:
ต้นแค: ใบและกิ่งมีไนโตรเจนสูง
ต้นกระถิน: ใบมีไนโตรเจนสูงและย่อยสลายง่าย
ต้นก้ามปู: ใบร่วงหล่นเป็นปุ๋ยได้ดี
ต้นทองหลาง: ใบมีไนโตรเจนสูง
ต้นไมยราบ: สามารถตรึงไนโตรเจนได้ดี
2. ปุ๋ยหมัก:
ชนิด: ปุ๋ยที่ได้จากการนำวัสดุอินทรีย์ต่างๆ มาหมักรวมกัน
วัตถุดิบที่มีไนโตรเจนสูง:
เศษอาหาร: โดยเฉพาะส่วนที่เป็นผักและผลไม้สด (หลีกเลี่ยงเนื้อสัตว์และผลิตภัณฑ์จากนมในปุ๋ยหมักทั่วไป)
กากกาแฟ: มีไนโตรเจนและแร่ธาตุอื่นๆ
หญ้าตัดใหม่ๆ: มีปริมาณไนโตรเจนสูงกว่าหญ้าแห้ง
ใบไม้สด: โดยเฉพาะใบของพืชตระกูลถั่ว
มูลสัตว์: โดยเฉพาะมูลไก่และมูลค้างคาว ซึ่งมีปริมาณไนโตรเจนสูงกว่ามูลสัตว์ชนิดอื่นๆ (ควรนำมาหมักก่อนใช้)
3. วัสดุเหลือใช้ทางการเกษตรและอุตสาหกรรม:
ชนิด: ส่วนต่างๆ ของพืชหรือผลพลอยได้จากกระบวนการผลิตทางการเกษตรและอุตสาหกรรม
วัตถุดิบ:
กากเมล็ดพืช: เช่น กากถั่วเหลือง กากเมล็ดฝ้าย กากทานตะวัน (หลังจากการสกัดน้ำมัน)
รำข้าว: มีไนโตรเจนและฟอสฟอรัส
ชานอ้อย: มีไนโตรเจนและโพแทสเซียม
กากเบียร์: มีโปรตีนและไนโตรเจน
ตะกอนน้ำเสียจากโรงงาน: บางชนิดมีไนโตรเจนสูง แต่ต้องผ่านกระบวนการบำบัดที่เหมาะสม
4. วัสดุจากสัตว์:
ชนิด: ส่วนต่างๆ ของสัตว์หรือผลิตภัณฑ์จากสัตว์
วัตถุดิบ:
ปลาป่น: มีโปรตีนและไนโตรเจนสูง
เลือดป่น: เป็นแหล่งไนโตรเจนและธาตุเหล็กสูง
กระดูกป่น: มีฟอสฟอรัสและแคลเซียม แต่มีไนโตรเจนน้อยกว่าปลาป่นและเลือดป่น
มูลสัตว์: โดยเฉพาะมูลไก่และมูลค้างคาว (ดังที่กล่าวไปในส่วนของปุ๋ยหมัก)
5. จุลินทรีย์ตรึงไนโตรเจน:
ชนิด: จุลินทรีย์บางชนิดมีความสามารถในการดึงไนโตรเจนจากอากาศมาเปลี่ยนให้อยู่ในรูปที่พืชสามารถนำไปใช้ได้
วัตถุดิบ:
แหนแดง: เป็นเฟิร์นน้ำขนาดเล็กที่อาศัยอยู่ร่วมกับสาหร่ายสีเขียวแกมน้ำเงิน Anabaena azollae ซึ่งสามารถตรึงไนโตรเจนได้ดี
ไรโซเบียม (Rhizobium): แบคทีเรียที่อาศัยอยู่ในปมรากของพืชตระกูลถั่ว ช่วยตรึงไนโตรเจน
อะโซโตแบคเตอร์ (Azotobacter) และอะโซสไปริลลัม (Azospirillum): แบคทีเรียอิสระในดินที่สามารถตรึงไนโตรเจนได้
การเลือกใช้วัตถุดิบอินทรียวัตถุที่มีไนโตรเจนสูงขึ้นอยู่กับความสะดวกในการหาวัตถุดิบ ชนิดของพืชที่ต้องการบำรุง และวิธีการนำไปใช้ครับ
เอกสารประกอบ
ปริมาณธาตุอาหารปุ๋ยหมักก้ามปูและแหนแดง - Raintree_and_Azolla.pdf
ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูงสูตรไนโตรเจนฟอสฟอรัส - matter-nitrogen_pui.pdf
PGS นครศรีธรรมราช
ศูนย์เรียนรู้ เครือข่ายเกษตรอินทรีย์ PGS นครศรีธรรมราช ขับเคลื่อนโดย สมาคมอาหารธรรมชาติยั่งยืน นครศรีธรรมราช
ที่อยู่ : ตำบลควนกลาง อำเภอพิปูน จังหวัดนครศรีธรรมราช
โทร : 0816577283
