สารเร่งซุปเปอร์ พด.3
กรมพัฒนาที่ดิน
สารเร่งซุปเปอร์ พด.3 ประกอบไปด้วยจุลินทรีย์ที่มีคุณสมบัติในการควบคุมเชื้อสาเหตุโรคพืชในดิน ได้แก่:
- เชื้อราไตรโคเดอร์มา (Trichoderma sp.) เป็นเชื้อราปฏิปักษ์ที่มีประสิทธิภาพในการควบคุมเชื้อราที่เป็นสาเหตุของโรคพืชหลายชนิด เช่น โรครากเน่า โคนเน่า โรคเหี่ยว เป็นต้น โดยเชื้อไตรโคเดอร์มาจะเข้าไปแข่งขัน ยับยั้ง และทำลายเชื้อโรคพืช
- เชื้อแบคทีเรียบาซิลลัส (Bacillus sp.) เป็นแบคทีเรียที่มีประโยชน์หลายชนิด บางชนิดสามารถผลิตสารปฏิชีวนะเพื่อยับยั้งเชื้อโรคพืช บางชนิดช่วยกระตุ้นการเจริญเติบโตของพืช และบางชนิดช่วยละลายธาตุอาหารในดินให้พืชนำไปใช้ได้ง่ายขึ้น
ดังนั้น สารเร่งซุปเปอร์ พด.3 จึงเป็นการรวมพลังของจุลินทรีย์ 2 กลุ่มที่มีประสิทธิภาพในการป้องกันและกำจัดโรคพืชในดิน ช่วยให้พืชแข็งแรงและเจริญเติบโตได้ดี
การใช้งานสารเร่งซุปเปอร์ พด.3 มีวัตถุประสงค์หลักเพื่อควบคุมเชื้อสาเหตุโรคพืชในดิน และส่งเสริมการเจริญเติบโตของพืช โดยมีวิธีการใช้งานดังนี้:
1. การเตรียมสารละลาย:
- วิธีที่ 1: ใช้โดยตรง (สำหรับปริมาณน้อย)
- ผสมสารเร่งซุปเปอร์ พด.3 ในอัตราส่วน 1 ซอง (25 กรัม) ต่อน้ำ 20 ลิตร
- คนให้เข้ากัน ทิ้งไว้ประมาณ 15-30 นาที ก่อนนำไปใช้
- วิธีที่ 2: ขยายเชื้อ (สำหรับพื้นที่กว้าง หรือต้องการประสิทธิภาพสูงขึ้น)
- ส่วนผสม:
- รำข้าวละเอียด 1 กิโลกรัม
- ปุ๋ยหมัก/ปุ๋ยคอกละเอียด 1 กิโลกรัม
- น้ำสะอาด 10 ลิตร
- สารเร่งซุปเปอร์ พด.3 1 ซอง (25 กรัม)
- วิธีการ:
- ผสมรำข้าว ปุ๋ยหมัก/ปุ๋ยคอก และน้ำสะอาด คลุกเคล้าให้เข้ากันจนมีความชื้นพอเหมาะ (กำแล้วไม่แตก)
- โรยสารเร่งซุปเปอร์ พด.3 ลงบนส่วนผสม คลุกเคล้าให้ทั่ว
- นำส่วนผสมใส่ในกระสอบปุ๋ย หรือภาชนะที่มีรูระบายอากาศ คลุมด้วยผ้ากระสอบ หรือวัสดุอื่น ๆ ที่ระบายอากาศได้ดี
- เก็บไว้ในที่ร่ม อากาศถ่ายเทสะดวก รดน้ำประปรายรักษาความชื้น ทุก 2-3 วัน
- ระยะเวลาการขยายเชื้อประมาณ 7-10 วัน สังเกตจะมีเส้นใยสีขาวหรือสีเขียวอ่อน (เชื้อราไตรโคเดอร์มา) เจริญเติบโต
2. วิธีการนำไปใช้:
- คลุกเมล็ดพันธุ์:
- ใช้สารละลายที่เตรียมไว้ (วิธีที่ 1) พรมบนเมล็ดพันธุ์ที่จะปลูก คลุกเคล้าให้ทั่ว ทิ้งไว้ให้แห้งหมาดๆ ก่อนนำไปปลูก
- หรือใช้เชื้อขยาย (วิธีที่ 2) คลุกเคล้ากับเมล็ดพันธุ์โดยตรง
- รองก้นหลุม/ใส่แปลงปลูก:
- ใช้เชื้อขยาย (วิธีที่ 2) หว่านหรือโรยในอัตรา 50-100 กรัม ต่อพื้นที่ 1 ตารางเมตร ก่อนการปลูก หรือรองก้นหลุมปลูก
- ราด/รด:
- ใช้สารละลายที่เตรียมไว้ (วิธีที่ 1) ราดหรือรดบริเวณรอบโคนต้น ในอัตรา 0.5-1 ลิตร ต่อต้น ทุก 15-30 วัน
- หรือใช้น้ำหมักชีวภาพที่ได้จากการขยายเชื้อ (นำเชื้อขยาย 1 ส่วน ผสมน้ำ 5-10 ส่วน) ราดหรือรด
- คลุกผสมวัสดุปลูก:
- ใช้เชื้อขยาย (วิธีที่ 2) คลุกผสมกับดินปลูก หรือวัสดุปลูกอื่นๆ ในอัตรา 1-2 กิโลกรัม ต่อวัสดุปลูก 100 กิโลกรัม
- ฉีดพ่นทางใบ (เพื่อควบคุมโรคทางใบและลำต้นบางชนิด):
- ใช้สารละลายที่เตรียมไว้ (วิธีที่ 1) ในอัตราส่วนที่เจือจางลง (เช่น 20 ลิตร ต่อน้ำ 100-200 ลิตร) ฉีดพ่นให้ทั่วทรงพุ่ม ในช่วงเวลาเย็น หรือไม่มีแดดจัด ทุก 7-14 วัน (ควรทดลองฉีดพ่นในพื้นที่เล็กน้อยก่อน หากไม่มีอาการผิดปกติจึงขยายการฉีดพ่น)
ข้อควรจำ:
- ควรใช้สารเร่งซุปเปอร์ พด.3 ในช่วงเวลาที่เหมาะสม เช่น ก่อนการปลูก หรือเมื่อเริ่มพบอาการของโรค
- ควรใช้ในอัตราส่วนที่แนะนำ และใช้อย่างสม่ำเสมอเพื่อประสิทธิภาพที่ดี
- หลีกเลี่ยงการใช้ร่วมกับสารเคมีกำจัดเชื้อราโดยตรง เพราะอาจทำให้จุลินทรีย์ที่มีประโยชน์ถูกทำลาย
- เก็บสารเร่งซุปเปอร์ พด.3 ไว้ในที่แห้งและเย็น หลีกเลี่ยงแสงแดดโดยตรง
สถานที่ขอรับบริการสารเร่งซุปเปอร์ พด.3:
- สำนักงานพัฒนาที่ดินเขต 1-12
- สถานีพัฒนาที่ดินทุกจังหวัด
- หมอดินอาสาประจำหมู่บ้านในชุมชน
- กองเทคโนโลยีชีวภาพทางดิน กรมพัฒนาที่ดิน กรุงเทพฯ (โทร. 0 2579 0679 หรือสายด่วน 1760)
พด.3
PGS นครศรีธรรมราช
ศูนย์เรียนรู้ เครือข่ายเกษตรอินทรีย์ PGS นครศรีธรรมราช ขับเคลื่อนโดย สมาคมอาหารธรรมชาติยั่งยืน นครศรีธรรมราช
ที่อยู่ : ตำบลควนกลาง อำเภอพิปูน จังหวัดนครศรีธรรมราช
โทร : 0816577283
